De Brooklyn Bridge zorgde ervoor dat New York één stad werd

We stampen wat uit de grond: steden, wegen, havens, wolkenkrabbers, vliegvelden… Maar soms maken mensenhanden iets dat je als een soort modern wereldwonder kunt beschouwen. In deze aflevering van de serie Wereldprojecten: de Brooklyn Bridge, de brug die ervoor zorgde dat New York één stad werd.

Het is een barre winterdag in 1852. De in Duitsland geboren New Yorker John Roebling ergert zich groen en geel. Hij is al úren onderweg met de veerboot van Brooklyn naar Manhattan. De afstand tussen beide boroughs stelt niets voor, maar door het dichte pakijs in de East River komt de boot geen meter vooruit.

En Roebling is niet de enige die hier hinder van ondervindt. Op dat moment wonen er bijna een half miljoen mensen in Brooklyn; de meesten van hen steken iedere dag de rivier over naar hun werkplek in Manhattan. Maar zodra het water bevriest of er een storm opsteekt, ligt het waterverkeer op zijn gat en de economie van New York nagenoeg plat.

Dus fantaseert de geniale ingenieur over de grootste brug ooit gebouwd – een anderhalve kilometer lang gevaarte tussen Brooklyn en Manhattan. En de brug zal er komen ook, weten we inmiddels. Met dank aan Roebling, zijn zoon Washington en misschien wel het meest aan zijn schoondochter Emily Warren Roebling.

Lees ook:

Klamme handjes

In 1861 gaat de staat New York akkoord met een voorstel van Roebling om een ‘New York and Brooklyn Bridge’ te bouwen, zoals de ingenieur het dan nog noemt. Het project is begroot op 5 miljoen dollar (omgerekend 160 miljoen dollar nu). De staat richt hiervoor de New York and Brooklyn Bridge Company op. Dit overheidsbedrijf haalt op zijn beurt het benodigde geld op bij particuliere investeerders. Gretig happen die toe: ze verwachten flink te verdienen aan de tol die reizigers moeten gaan betalen om de brug over te steken.

Roebling wordt ontwerper en hoofdopzichter. Hij komt op de proppen met een zelden vertoond concept, een zogenoemde hybride hang-tuibrug (waarover verderop meer). Aanvankelijk krijgen de investeerders klamme handjes bij het zien van dit ontwerp, maar na een toer langs alle bruggen die Roebling eerder heeft ontworpen, gaan ze akkoord met zijn plan.

En dan slaat het noodlot voor het eerst toe. Wanneer Roebling de plek inspecteert waar de brug moet worden gebouwd, struikelt hij en raakt zijn rechtervoet bekneld tussen de wal en een aanmerende veerboot. Een arts ziet zich genoodzaakt een aantal tenen te amputeren, waarna de ingenieur verdere medische behandeling weigert. Hij meent dat zijn wonden zullen genezen door er steeds maar weer heet water over te gieten. Dat blijkt een fatale misrekening: drie weken na het ongeval overlijdt Roebling aan tetanus. De ingenieur is, ironisch genoeg, slachtoffer van een veerboot die hij juist overbodig wilde maken. De New York and Brooklyn Bridge Company benoemt zijn zoon, ingenieur Washington Roebling, als de nieuwe uitvoerder van het project.