Nieuw onderzoek laat zien dat honingbijen pollen met een ongunstige voedingssamenstelling minder aantrekkelijk vinden.
De voeding van een bij bestaat vrijwel uitsluitend uit nectar en pollen. Nectar levert de diertjes voornamelijk suiker, terwijl de stuifmeelkorrels de hoofdbron van hun eiwitten vormen. Maar, in tegenstelling tot de suikerrijke vloeistof, worden pollen niet in de eerste plaats geproduceerd als voedselbeloning voor bestuivers: ze zijn het mannelijke voortplantingsmateriaal van een plant.
Dat stuifmeel oorspronkelijk niet dient als lekkernij voor bestuivers, betekent dat de voedingssamenstelling van de pollen niet altijd aansluit bij wat bijen nodig hebben om te groeien, te overleven en zich voort te planten. En uit een nieuwe studie blijkt dat honingbijen hier als het ware rekening mee houden: ze eten minder van de pollen die niet goed passen bij hun voedingsbehoeften.
Lees ook:
Maaltijden in het lab
Om dit te onderzoeken, analyseerden de biologen van de University of Oxford eerst het zogenoemde aminozuurprofiel van de honingbijen. Met andere woorden: ze onderzochten welke essentiële aminozuren in het lichaam van de bij aanwezig waren en in welke verhoudingen. Essentiële aminozuren zijn de bouwstenen van eiwitten die dieren niet zelf kunnen aanmaken, en daarom uit hun voeding moeten halen.
Deze waarden vergeleken ze met de pollen van 99 bloeiende plantensoorten die in het Verenigd Koninkrijk voorkomen. Vervolgens maakten de onderzoekers maaltijden die of het aminozuurprofiel van pollen nabootsten, óf dat van de honingbijen. Tot slot voerden ze deze maaltjes aan werkbijen in het laboratorium.
De biologen merkten op dat de meeste pollen onvoldoende overeenkwamen met de voedingsbehoefte van de honingbijen. De dieren die maaltijden op basis van hun eigen aminozuurprofiel kregen voorgeschoteld aten meer en kwamen meer aan in lichaamsmassa dan de bijen die de ‘pollenmaaltijd’ nuttigden.
Vergiftiging
De onderzoekers vermoedden dat histidine een grote rol speelde bij dit resultaat. Dit essentiële aminozuur hebben bijen slechts in kleine aantallen nodig. Wanneer de dieren een te veel aan histidine binnenkrijgen, kan dat toxische effecten hebben. De maaltijd die het aminozuurprofiel van pollen nabootste, bevatte mogelijk te veel histidine. Door er minder van te eten, voorkwamen de honingbijen wellicht vergiftigingsverschijnselen.
Om dit te toetsen, gaven de biologen de diertjes een histidine-rijke of -arme maaltijd. En inderdaad: van het histidine-rijke maal aten de bijen minder. Eenzelfde gedrag zie je trouwens terug bij andere dieren, zoals ratten.
Bronnen: Current Biology, University of Oxford via EurekAlert!
Beeld: Richard Baker/In Pictures/Getty Images