Als kind leer je om nooit metaal in de magnetron te doen; dat zou hartstikke gevaarlijk zijn. Maar klopt dat wel? Is het niet zo dat de binnenkant van een magnetron uit metaal bestaat?

Een magnetron gebruikt microgolven om eten op te warmen. Dat lukt doordat deze golven precies de juiste golflengte hebben om watermoleculen stevig aan het trillen te brengen. Hierdoor gaan ze tegen elkaar aan botsen en wrijven. En zie daar, warmte.

Maar wat gebeurt er als je per ongeluk een metalen vork in de magnetron legt? Metaal is een geleider, wat betekent dat de elektronen tamelijk losjes gebonden zijn aan hun atomen en bij blootstelling aan een elektrisch veld zich vrijuit kunnen rondbewegen. Microgolven en het constant veranderende elektrische veld waar ze uit bestaan zorgen ervoor dat elektronen in groten getale aan het oppervlak van het metaal samenkomen. Bij scherpe randen en spitse hoeken – zoals de tanden van een vork – komen meer elektronen samen, zodat hier een hoge spanning opbouwt. Wanneer deze spanning voldoende hoog is, verliezen atomen in de lucht eromheen hun elektronen. Het resulterende elektron-arme gas, ook wel ‘plasma’ geheten, zien wij als rondschietende vonken. Deze piepkleine ‘bliksemschichten’ kunnen de oven beschadigen en zelfs brand veroorzaken.

Lees ook:

• Magnetron kweekt stralingsbestendige microben
• Filmpje: magnetronwapen schakelt in één klap 49 drones uit

Metaal is ook behulpzaam

Toch is metaal in de magnetron niet per se gevaarlijk. Sterker nog, het is juist behoorlijk behulpzaam. Metaal heeft namelijk nog een andere belangrijke eigenschap: het reflecteert microgolven. Door de binnenkant van de magnetron met metaal te bekleden, blijven de aangemaakte microgolven mooi gevangen in de oven. Om diezelfde reden heeft ook de glazen of plastic deur van een magnetron aan de binnenkant metalen gaas zitten. Dat laat zichtbaar licht door, maar houdt microgolven tegen. Alle metalen wanden zijn hierbij elektrisch geaard en glad: dat voorkomt venijnige vonken.

Deze vraag kon je vinden in KIJK 2/2026.

Ook een vraag voor de rubriek ‘KIJK Antwoordt’? Mail hem naar info@kijkmagazine.nl. En in onze special geven we antwoord op 172 bijzondere, verrassende en boeiende vragen! Bestel hem hier! 

Beeld: Leksandr Pykhteev/Getty Images