Als je een meervoud maakt, zet je in het Nederlands meestal een -s achter het woord (auto’s), óf -en (tijdschriften). Gek genoeg zijn er ook woorden waarbij het allebei kan, denk maar aan gedachte, type – en groente dus. Hoe zit dat?
Je ziet vast al dat deze woorden eindigen op een doffe -e (klinkt als ‘uh’). Eeuwenlang maakte je van zulke woorden een meervoud door een -n toe te voegen. Maar rond de zeventiende eeuw begonnen mensen in veel Nederlandse dialecten in hun uitspraak de -n aan het eind van een woord weg te laten. Het gevolg: groenten en gedachten gingen als groente en gedachte klinken. Onhandig, want zo hoorde je het verschil tussen enkelvoud en meervoud niet meer. Waarschijnlijk hebben sprekers toen een -s toegevoegd om het verschil duidelijk te maken.
Aanvankelijk vonden de taalautoriteiten dat maar niks. Meervouden als groentes werden steeds gebruikelijker, maar woordenboeken uit de twintigste eeuw vermelden vaak alleen het traditionele n-meervoud, of noemen het s-meervoud ‘volkstaal’ (lees: niet netjes). Tegenwoordig hebben ze die onverzorgde status grotendeels van zich afgeschud, al zijn er nog steeds mensen die vinden dat groentes thuishoren op de markt en groenten op de menukaart van een chic restaurant.
Lees ook:
- Hoe spreek je vanille uit?
- Wat is het verschil tussen ‘niet te onderschatten’ en ‘niet te overschatten’?
Deze vraag kon je vinden in KIJK 10/2025.
Ook een vraag voor de rubriek ‘KIJK Antwoordt’? Mail hem naar info@kijkmagazine.nl. En in onze special geven we antwoord op 172 bijzondere, verrassende en boeiende vragen! Bestel hem hier! Of eenvoudig via de knop hieronder.
Tekst: Sterre Leufkens
Beeld: Alexander Spatari/Getty Images