Het is een veelgehoorde gedachte: stress en andere psychosociale factoren kunnen het risico op kanker verhogen. Een studie van het UMCG laat zien dat dit niet het geval is. We spraken erover met klinisch psycholoog Lonneke van Tuijl.

Wat hebben jullie ontdekt?

“Wij hebben ontdekt dat het verlies van een dierbare, sociale isolatie, depressie, angst, of algemene stress geen verband houden met een verhoogd risico op kanker. In eerste analyses leek dit wel het geval voor longkanker. Maar na correctie voor bekende risicofactoren zoals roken en een hoog BMI – ongezonde gewoontes die kunnen toenemen bij stress – verdween dit effect bijna helemaal. Alleen het verband tussen het verlies van een dierbare en longkanker zien we nog. Er is meer onderzoek nodig om dit te begrijpen.”

Lees ook:

• Waarom kanker voor sommige diersoorten mogelijk juist nuttig is
• Helpen zaadlozingen tegen prostaatkanker

Hoe hebben jullie dit ontdekt?

“We hebben de gegevens gebruikt van ruim 400.000 mensen uit verschillende groepen in Nederland, Engeland, Noorwegen en Canada. Bij deze proefpersonen was minstens een van de psychosociale factoren in het verleden gemeten. Met behulp van data uit kankerregistraties, konden we achterhalen wie wel of geen kanker had gekregen.”

Waarom is deze vergaarde kennis belangrijk?

“In eerdere studies naar dit onderwerp werd niet altijd rekening gehouden met bekende risicofactoren zoals roken of leeftijd. Als je daar geen rekening mee houdt, zou je de conclusie kunnen trekken dat er wel een verband is. Ons onderzoek ontkracht juist de mythe dat kanker wordt veroorzaakt door hoe je denkt, hoe je je voelt, of wat je hebt meegemaakt.”

En nu?

“Een vervolgvraag die we willen beantwoorden is of psychosociale factoren invloed hebben op het beloop van kanker – bijvoorbeeld de overlevingsduur.”

Deze Aan het woord verschijnt ook in KIJK editie 6 van 2026.

Beeld: Getty Images