Op Netflix kun je sinds kort The Immortal Man bekijken. Deze film is een vervolg op de serie Peaky Blinders, over Birminghams geboefte met een voorliefde voor stijlvolle kleding en extreem geweld. De Netflix-personages zijn fictief, maar wel gebaseerd op een bestaande bende met dezelfde naam.
“Alle respectabele en gezagsgetrouwe burgers van Birmingham zijn ongetwijfeld de term ‘ruffian’ en de aanvallen op de politie beu. Waar je ook loopt in de stad, je ziet overal bendes ‘peaky blinders’ die er vaak geen been in zien om voorbijgangers, mannen, vrouwen of kinderen, grof te beledigen. Ik durf te beweren dat ze in 99 van de 100 gevallen niet eens worden vervolgd.”
Zo omschreef de auteur van een ingezonden brief in de Birmingham Daily Mail op 21 juli 1898 het schrikbewind van de peaky blinders. Wat weten we van deze criminele rouwdouwers, waarover inmiddels een serie en film zijn gemaakt?
Straatgevechten
Het verhaal van de peaky blinders ontvouwt zich tegen de achtergrond van het negentiende-eeuwse Birmingham, een van de epicentra van de industriële revolutie die Groot-Brittannië opstuwden tot economische wereldmacht. Waar veel andere Britse steden sterk leunden op een specifieke industrietak, stond de productie in Birmingham bekend om haar grote variëteit. Van metaalwaren tot wapens en van sieraden tot speelgoed: de fabrieken in Birmingham maakten het allemaal.
Maar de industrialisering en explosieve groei van de stad hadden een keerzijde. Dankzij de vele gieterijen en fabrieken stond de regio Birmingham te boek als black country; overdag kleurde het land zwart door overmatige vervuiling, terwijl het ’s nachts baadde in de rode gloed van brandende smeltovens. Om de explosieve bevolkingsgroei op te vangen, was het centrum van Birmingham bezaaid met compacte rug-aan-rugwoningen – huizen die met de achtergevel tegen de achtergevel van een andere woning stonden – en nauwe steegjes zonder deugdelijke riolering of voldoende schoon water. Voor de snel uitdijende arbeidersklasse was de stad geen feeërieke oase van economische overvloed.
Groene toevluchtsoorden en mogelijkheden tot recreatie waren schaars voor het jonge, vaak karig betaalde arbeiderslegioen. Gokspelletjes en straatgevechten met blote vuisten ontwikkelden zich tot geliefde tijdverdrijven. Vooral op zaterdagavonden en zondagen leidden de gokspelen tot samenscholingen op straat die soms uitmondden in recalcitrant of vandalistisch gedrag.
Dit is het begin van het verhaal over de echte peaky blinder. Lees het hele artikel in KIJK editie van 2026.
Bestel KIJK editie 5 van 2026 in onze webshop, met gratis verzending binnen Nederland.
Tekst: Frank Heinen